Det kjem fram i to undersøkingar der forskarar ved Universitet i Oslo har spurt om haldingane og kunnskapen nordmenn har om kva for helselovgiving som gjeld behandling ved slutten av livet.

Ifølgje forskning.no trur til dømes åtte av ti nordmenn at pårørande har ansvar for avgjerder om livsforlengjande behandling, når pasientane ikkje kan ta avgjerder sjølv. Det er ikkje rett. Det er alltid legen som tek avgjerder om behandling viss pasienten ikkje er i stand til det. Dei næraste pårørande har rett til å medverke i avgjerder om helsehjelp. Denne medverknaden består i å gi uttrykk for kva pasienten sjølv ville ha ønskt, men sjølve avgjerda er eintydig lagt til legen i pasient- og brukarrettslova.

Seks av ti nordmenn svarte at dei trur det er tillate å avslutte respiratorbehandling når pasienten ønskjer det, sjølv om det fører til at pasienten døyr. Det er riktig.

Sju av ti visste at det er tillate å gi store dosar medisinar for å lindre smerter og andre plagsame symptom, sjølv om det kan påskunde døden til pasienten.

Undersøkinga viser også at mange meiner pårørande i langt større grad bør få vere med å bestemme behandlingsavgrensing. Forskar Morten Magelssen, som er førsteamanuensis ved Senter for medisinsk etikk ved Universitetet i Oslo og har bidrege i begge studia, meiner dette viser ei spenning mellom lovverket og oppfatninga i befolkninga:

– For å førebyggje misforståingar eller konfliktar, bør legen kommunisere tydeleg kva rolla og rettane til pårørande er, og forklare kvar ansvaret ligg, seier Magelssen til forskning.no

(©NPK)